Raport #zacznijodlekkiej 2025

Po raz kolejny firma Nestlé Polska, Polski Związek Lekkiej Atletyki oraz Akademia Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego w Warszawie połączyły siły, aby zrealizować ogólnopolskie badanie w ramach projektu #zacznijodlekkiej.

Tegoroczna edycja raportu zatytułowana „Wybory żywieniowe dzieci i młodzieży – co na nie wpływa?” miała na celu ocenę nawyków żywieniowych oraz poziomu aktywności fizycznej dzieci i młodzieży uczestniczących w programie sportowym „Lekkoatletyka dla każdego!” (Ldk!). Badanie miało charakter ogólnopolski i zostało przeprowadzone pod koniec 2025 roku wśród 1028 dzieci w wieku 10-13 lat zgodnie ze strukturą uczestników programu Ldk!.

Co wpływa na wybory żywieniowe młodych osób?

Badanie pozwoliło zidentyfikować kluczowe czynniki wpływające na sposób odżywiania młodych osób takie jak wiek, płeć, miejsce zamieszkania czy stopień aktywności fizycznej. Wyniki pokazują między innymi to, że bardziej wysportowane dzieci podejmują lepsze decyzje żywieniowe. Częściej jedzą śniadanie przed wyjściem do szkoły, zabierają ze sobą drugie śniadanie oraz wybierają wodę zamiast słodzonych napojów.

Kwestionariusz obejmował również pytania o produkty zabierane przez dzieci i młodzież do szkoły. Okazuje się, że najczęściej drugie śniadanie ma formę kanapki lub kanapki z owocem. Co ważne, 80-90% (w zależności od grupy wiekowej) uczniów zabiera do szkoły coś do picia, a w większości przypadków jest to woda. Jednocześnie zaledwie 10% uczniów deklaruje obecność warzyw w śniadaniówce – jest to z całą pewnością element do poprawy.

Z raportu wynika, że wraz z wiekiem zmienia się sposób żywienia dzieci. Najmłodsze, w wieku 10-11 lat, częściej jedzą regularne posiłki, które zwykle przygotowane są przez rodziców. W grupie 12-13-latków spada regularność spożywania śniadań i obiadów szkolnych. Młodzież częściej samodzielnie decyduje o tym, co je, sięgając po mniej wartościowe przekąski. Jednocześnie poziom aktywności fizycznej w tej grupie staje się bardziej zróżnicowany – część dzieci utrzymuje regularną aktywność sportową, podczas gdy inne stopniowo z niej rezygnują.

Dlaczego rola dorosłych jest tak ważna w przypadku kształtowania prawidłowych nawyków?

W tym kontekście kluczowe znaczenie mają rodzice, nauczyciele i trenerzy, ponieważ nawyki żywieniowe kształtują się przede wszystkim w najbliższym otoczeniu dzieci – w domu i w szkole. Im są młodsze, tym silniej oddziałuje na nie autorytet dorosłych. To właśnie ich wiedza, postawy i codzienne zachowania przekładają się na decyzje młodych osób dotyczące sposobu odżywiania, aktywności fizycznej czy spędzania wolnego czasu. Dlatego działania edukacyjne powinny obejmować zarówno dzieci jak i ich opiekunów umożliwiając im wzajemne wspieranie się w codziennych wyborach i wyzwaniach związanych ze stylem życia.

Pomocnym narzędziem są warsztaty żywieniowe. W ramach programu „Lekkoatletyka dla każdego!” eksperci Nestlé przygotowują je dla uczniów, trenerów i rodziców, wspierając ich wiedzą oraz praktycznymi wskazówkami dotyczącymi komponowania zbilansowanych posiłków i budowania prawidłowych nawyków żywieniowych.